|
بسم الله الرحمن الرحیم
اللهم صلی علی فاطمه و ابیها و
بعلها و بنیها
مدرسه دانشجويی
قرآن و عترت
(علیهم السلام)
|
|
مدرسه دانشجویی
قرآن و عترت علیهم السلام :
محلی است برای تعلیم و تعلم ، رشد و شکوفایی
علاقمندان به قرآن و عترت که در سه سطح فراگیر،
عمومی و تخصصی برنامه ریزی شده و در سطح دانشگاه
ها به ویژه دانشکده های دانشگاه تهران و علوم
پزشکی تهران قابل اجرا است .
هدف تشکيل مدرسه:
برنامه های متنوع مدرسه دانشجویی قرآن وعترت به
منظور :
1 - ره يابی به ساختار عميق فکری عملی قرآن در
سطوح مختلف
2 - ظهور و بروز استعدادهای نسل نو
تنظيم شده و دارای دو بخش است:
1 - آشنايي با مفاهيم بلند قرآن و روایات اهل بیت
علیهم السلام و دسترسی به شيوه های تجزيه و تحليل
آن مفاهیم نورانی
2
– آشنايي با ابزار کارآفرين که منجر به ظهور و
بروز و شناسایی استعدادهای فرد در جامعه می شود .
طبيعی است
افرادی که با استمرار و نظم تحت دوره هايي منسجم و
کاربردی در هر دو بخش حضور فعال داشته باشند می
توانند بر اساس قرآن ناطق و صامت انديشیده،
زندگی نموده و ديگران را نيز در جاذبه معنوی آن
قرار دهند و با کارآفرينی خود ضمن انجام عمل صالح،
از مواهب دنيوی و اخروی برخوردار شوند.
سابقه :
برنامه های
مدرسه قرآن و عترت از سال 1378 به صورت برنامه های
متفرقه و از سال 1382 در قالب دوره های قرآن پژوهی
توسط مجمع کانون های قرآن و عترت با حمایت اداره
فوق برنامه دانشگاه تهران برگزار گردیده است.
سطح های تعريف
شده در مدرسه دانشجویی قرآن و عترت علیهم السلام:
سطح فراگير مدرسه دانشجويی قرآن وعترت:
این سطح با برنامه هایی از قبیل سخنرانی، کلاس،
همایش، جشنواره و مسابقات با هدف تعمیق باورهای
دینی، بستر سازی فرهنگ قرآن و عترت علیهم السلام
برای عموم دانشجویان در سطوح مختلف برگزار می گردد
.
اصولی که در
ارائه برنامه های این سطح در نظر گرفته شده
عبارتست از:
1- آشنايي با قرآن و اهل بيت علیهم السلام برای
هر قشری امکان پذير است و محدود به قشر خاصی نیست.
2- در عین حال اين آشنايي تدريجی است و لذا
مرتبه، سطح و ذائقه مخاطبین باید در ارائه آن لحاظ
گردد.
3- رویکرد اصلی
ارائه برنامه ها در این سطح بر اساس مخاطب عام
است، لذا فراگیر شدن آن در سطح جامعه توسط رسانه
های عمومی و درگیر نمودن همه اقشار جامعه پیرامون
محتوای برنامه ها از اهداف اصلی آن در نظر گرفته
شده است.
4- هر چند
تولیدات فرهنگی و نرم افزاری ارائه شده در این سطح
توسط دانشجویان و در مکان های دانشجویی تهیه می
شود ولی از آنجایی که رسالت دانشگاه رهبری فرهنگی
در جامعه است لازم است این تولیدات به نحو مقتضی
با تولید کتاب و نرم افزار و ... در اختیار گروه
های مختلف جامعه قرار گیرد.
5-تاکید ویژه
این سطح بر فعال کردن تشکل های دانشجویی و به ویژه
تاسیس کانون های قرآن هدفمند در دانشکده ها می
باشد.
شرح برنامه های مربوط به سطح فراگیر
الف – کلاس ها و سخنرانی ها :
برخی از این
عناوین عبارتند از: 1 – شرح نهج البلاغه 2 – شرح
دعا 3 – تشکیل حلقه های انس با قرآن 4 –
خودشناسی و خودشکوفایی 5 – ازدواج و خانواده6 –
بررسی سیره اهل بیت علیهم السلام 7 - آشنايي با
واژه های کليدی قرآن ((واژه های نماز)) 8 -
سخنرانی ها مربوط به موضوعات اجتماعی و سیاسی با
رویکرد بیان نقطه نظرات وحی و عترت
ب – همایش و جشنواره ها:
از فعالیت های
پیش بینی شده در این بخش جشنواره ها و یا همایش
های (تحقیقی – ادبی – هنری) سوره ای قرآن با
فراخوان عمومی در سطح دانشگاه هاست.
ج
– سایر موارد:برگزاری مسابقات، اردوها، مراسم و ... از
مسائل مهمی است که می تواند نقش بسزایی در
بسترسازی فرهنگ قرآن و عترت علیهم السلام داشته
باشد.
شرکت کنندگان در این سطح:
برنامه های این
سطح بدون در نظر گرفتن پیشنیاز انتخاب شده و شرکت
عموم دانشجویان بر اساس نیازی که احساس می کنند
آزاد است. همچنین گذراندن دروس ارائه شده در این
سطح برای سطح عمومی و تخصصی الزامی نیست.
سطح عمومی مدرسه دانشجويی قرآن وعترت:
این سطح با برنامه هایی از قبیل سخنرانی، کلاس،
کارگاه و سمینارهای آموزشی مربوط به قرآن و اهل
بیت علیهم السلام در قالب برنامه های فشرده و
منظم با هدف نتیجه بخشی بیشتر برنامه های قرآن
پژوهی برگزار می گردد.
اصولی که در
ارائه برنامه های این سطح در نظر گرفته شده است
عبارتند از:
1 - تاکيد اين دوره ها در بعد فکری و عملی
عبارتست از:
- آشنايي با واژه ها ، عبارات و مفاهيم قرآنی
- فهم ارتباط قرآن و عترت
- دانستن شيوه های تدبر در قرآن
و در بعد اجرايي
عبارتست از:
- انس با قرآن، تجلی نورانیت و طهارت قرآن در
فضای زندگی
- ظهور استعدادها و توانمندی های فردی
- کارآفرينی
- توليد علم و کار
2 - برنامه های اين سطح با توجه به اطلاعات اوليه
دانشجویان طراحی شده است و طول پیش بینی شده برای
آن 2 سال می باشد.
3 - با توجه به تنوع برنامه های آموزشی–تحقيقاتی
قرآنی و کارآفرينی این سطح، ارتباط دانش پژوه تا
زمان دلخواه با توجه به امکانات موجود، امکان
پذیر است.
4 - شرط استفاده رايگان از دوره های مختلف این
سطح، آموزش رايگان هر یک از موارد آموزشی به فرد
ديگر و یا شرکت در يک پروژه مربوط به مدرسه می
باشد.
5 - وارد شدن افراد در بازار کار و توليد با
دانسته های قرآنی به عنوان يکی از اهداف پیش بینی
شده این سطح است.
برنامه های این
سطح در چهار نیمسال تنظم شده و عبارتست از:
الف - نیمسال اول – دوره
تسبيح((سبحان الله )):
در اين مرحله مبانی معرفتی، انس، تدبر و
معناشناسی قرآن، روش تدبر در سوره های بلند
و مروری بر واژه های کليدی در قالب سور کوچک مورد
توجه است.
نام کلاس
|
تعداد جلسات |
منبع مورد استفاده |
منابع کمکی |
|
روخوانی،
روانخوانی، تجوید، آشنایی با سور قرآن |
امتحان ورودی |
قرآن -
کلیدهای فهم قرآن |
|
|
آشنايی با
مبانی معرفت شناسی، انس و معنا شناسی
قرآن |
امتحان ورودی |
جزوه استاد
امجد |
آثار حضرت
امام خمينی
– تسنيم ج 1
قرآن در قرآن |
|
آشنايي با
واژه های قرآن در قالب تدبر در سوره
های کوچک قرآن |
12 |
التحقيق
تفسير
الميزان |
کنز الدقائق
و ساير تفاسير |
|
تدبر در قرآن
1آشنایی با شیوه تدبر در قرآن با
استفاده از سوره های قرآن |
12 |
جزوات
استاد الهی
زاده |
المیزان
– تفسیر نمونه
– تفسیر هدایت |
|
آشنایی با
قواعد عربی صرف و نحو |
24 |
مبادی
العربیه 2 |
صمدیه
– هدایه
– صرف ساده |
ب –نیمسال دوم – دوره تحميد ((الحمدلله)):
در اين مرحله آشنايي با زبان قرآن و تجزيه و
ترکيب آيات، تدبر بر برخی سوره های مدنی
و استخراج مفاهيم واژه ها در سوره های کوچک مورد
تاکيد است.
|
نام کلاس |
تعداد جلسات
|
منبع مورد استفاده |
منابع کمکی |
|
تجزيه و
ترکيب جزء اول |
24 |
الجدول
– مجمع البیان |
آشنايي با
قواعد زبان قرآن
1 و 2 |
|
تدبر در قرآن
2 (برخی از سوره های مدنی ) |
12 |
جزوات استاد
الهی زاده |
االمیزان
– نمونه |
|
آشنایی
مفاهیم برخی از سوره های کوچک با
بررسی شيوه های مختلف تفسير |
12 |
التحقيق
– تفسير
الميزان |
و ساير
تفاسير |
ج - نیمسال سوم -دوره تهليل ((لا اله الا الله )):
در اين مرحله ضمن تدبر در سوره های کوچک قرآن به
آشنایی با استخراج مطالب به صورت موضوعی از قرآن
پرداخته بر بالا بردن توان تحقيقاتی فرد تاکید دارد.
|
نام کلاس |
تعداد جلسات
|
منبع مورد استفاده |
منابع کمکی |
|
تجزيه و
ترکيب آيات جزء دوم و سوم |
12 |
الجدول
– مجمع البیان |
کشاف |
|
تدبر در قرآن
3 (تدبر در برخی از سور مکی) |
12 |
جزوات استاد
الهی زاده تفسیر المیزان |
تفاسیر |
|
کارگاه
آشنایی با تفسیر موضوعی قرآن |
12 |
تفسیر موضوعی
آیه الله سبحانی |
تفسیر موضوعی
آیه الله
جوادی |
|
آشنایی با
مبانی توحید و معاد |
12 |
رساله
توحیدیه علامه طباطبایی |
توحید شیخ
صدوق |
|
تاریخ تحلیلی
اسلام – بررسی فضای
نزول سوره های مکی |
12 |
سور مکی -
تاریخ اسلام |
|
د- نیمسال
چهارم—دوره تکبير ((الله اکبر)):
در اين مرحله آشنایی با قرآن ناطق و ارتباط آن با
قرآن صامت مورد توجه است.
|
نام کلاس |
تعداد
جلسات
|
منبع مورد استفاده |
منابع کمکی |
|
تجزيه و
ترکيب آيات سوره آل عمران |
12 |
الجدول |
مجمع البیان
– کشاف اعراب
القرآن |
|
تدبر در سوره
مبارکه بقره و آل عمران و مطالعه
مباحث محکم و متشابه |
12 |
تفسیر نمونه
– تفسیر
المیزان |
سایر تفاسیر |
|
متن خوانی
روایی |
12 |
مسند حضرت
فاطمه سلام الله علیها |
تحف العقول
– ميزان
الحکمه – |
|
آشنایی با
مبانی رسالت و امامت |
12 |
رساله ولایه
علامه طباطبایی |
|
|
تاریخ تحلیلی
اسلام – بررسی فضای
نزول سوره های مدنی |
12 |
سور مدنی -
تاریخ اسلام |
|
سطح تخصصی مدرسه دانشجويی قرآن و عترت:
این سطح با
برنامه هایی از قبیل برگزاری کلاس ها، سیر
مطالعاتی و کارگاه های فشرده تخصصی به منظور تولید
علم و کاربدی شدن آن و
گسترش تفسیر قرآن به صورت روشمند و به کارگیری
درست روایات متناسب با نیازهای روز و تخصص های
علمی افراد (رشته های دانشگاهی آن ها) برگزار می
گردد.
اصولی که در ارائه برنامه های این سطح مورد توجه
قرار گرفته عبارتند از:
1 – دروس ارائه
شده با فرض گذراندن دروس سطح عمومی در نظر گرفته
شده است.
2
– افراد شرکت
کننده در این سطح از نظر تعداد کمتر و نظم در کلاس
ها و تکالیف طبعا به صورت محسوس بیشتر است.
3
– بالا بردن توان
تحقیق و تدریس در زمینه های قرآنی از اهداف این
سطح می باشد.
4
– وارد شدن به
عرصه های جدید نظریه پردازی و کار عملی مورد نیاز
جامعه مبتنی بر تعالیم قرآن و اهل بیت علیهم
السلام با توجه به رشته تحصیلی افراد مورد تاکید
است.
5
– تشکیل گروه های
تخصصی
– تحقیقی، برای
ارائه برنامه های گروهی در این سطح از اهمیت ویژه
ای برخوردار است.
6
– بالا بردن توان
محتوایی افراد در این سطح بیشتر مد نظر قرار گرفته
می شود.
7
– در این سطح
الزاما افراد باید به صورت جمعی یا فردی بر طهارت
نفس و خودسازی اهتمام و سعی بلیغ داشته باشند و
ارتباط معنوی و علمی خود را با علمای صاحب نفس به
صورت مستمر حفظ نمایند.
8
– کلاس های این
سطح در دو سال برنامه ریزی شده است.
برنامه های اجرایی این سطح در دو بخش آموزش
و تحقیق عبارتند از:
الف - بخش آموزش:
الف
– نیمسال 5
– دوره توکل
|
نام کلاس |
تعداد جلسات
|
منبع مورد استفاده |
منابع کمکی |
|
ادبیات تخصصی
قرآن 1 |
24 |
مغنی باب اول
و رابع |
الجدول |
|
تدبر کل قرآن
1 |
36 |
المیزان |
|
|
آشنایی با
منطق با رویکرد قرآنی |
12 |
منطق مظفر |
|
ب – نیمسال 6 –
دوره تسلیم
|
نام کلاس |
تعداد جلسات
|
منبع مورد استفاده |
منابع کمکی |
|
ادبیات تخصصی
قرآن 2
– بلاغت
|
12 |
جواهر
البلاغه |
الجدول |
|
تدبر کل قرآن
2 |
24 |
المیزان |
|
|
آشنایی با
فلسفه با رویکرد قرآنی |
12 |
مبادی الحکمه |
|
ج – نیمسال 7 - دوره
رضا
|
نام کلاس |
تعداد جلسات
|
منبع مورد استفاده |
منابع کمکی |
|
تدبر کل قرآن
3 |
36 |
المیزان |
سایر تفاسیر |
|
آشنایی با
مباحث علوم قرآنی |
12 |
الاتقان |
التمهید |
|
آشنایی با
جوامع روایی |
12 |
جوامع روایی
شانه چی |
کتب آشنایی
با حدیث |
د – نیمسال 8 – دوره تفویض
|
نام کلاس |
تعداد جلسات
|
منبع مورد استفاده |
منابع کمکی |
|
تدبر کل قرآن
4 |
48 |
المیزان |
سایر تفاسیر
|
|
آشنایی با
اصول |
12 |
آشنایی با
اصول فقه |
اصول فقه
مظفر |
|
پروژه –
تحقیق
پیرامون سوره یا موضوع قرآنی |
|
|
|
ب - بخش تحقیق:
مهمترین وظایف
این بخش عبارتند از:
1 – ارائه راهکارها و شیوه های جدید در تدبر قرآن
کریم
2 – ارائه راهکارها و شیوه های جدید در تفکر پیرامون
آیات قرآن کریم
3 – بررسی روایات ، ادعیه و سنت اهل بیت علیهم
السلام در فهم بهتر قرآن و ارائه منتخب آن به سایر
سطح ها
4 – تحقیق در زمینه ادبیات قرآنی و مدون کردن هر چه
بهتر آن
5 – تدوین کتب و نرم افزارهای مورد
نیاز جهت فراگیر کردن تدبر در جامعه برای سطوح
مختلف و یا انتقال اطلاعات به صورت موضوعی
6 - ارائه تحقیقات موضوعی در
زمینه مسائل مبتلا به جامعه اسلامی
7 - تشکیل گروه
های علمی تحقیقاتی جهت پرداختن هرچه بهتر و تخصصی
تر به موضوعات علمی روز و مورد نیاز
این گروه ها عبارتند از:
گروه علوم پایه
گروه علوم اجتماعی و جامعه شناسی
گروه مدیریت
گروه ادبیات و داستان
گروه فیلم
گروه طرح و گرافیک
گروه روانشناسی
و....
عناوین دروس و
لحاظ پیشنیاز برای سطح عمومی:
|
ردیف |
عنوان درس |
پیشنیاز |
|
1 |
آشنایی با
قرآن |
آزمون |
|
2 |
آشنايی با
مبانی معرفت شناسی، انس و معنا شناسی
قرآن |
آزمون |
|
3 |
آشنايي با
واژه های قرآن در قالب تدبر در سوره
های کوچک قرآن 1 |
|
|
4 |
تدبردر قرآن
مرحله 1
(آشنایی با
شیوه تدبر در قرآن با استفاده از سوره
های قرآن) |
| |